श्रावण शुक्ल पूर्णिमाका दिनमा मनाइने रक्षाबन्धन तथा जनै पूर्णिमा पर्व बारा,पर्सा सहित सोमबार निकै हर्सोल्लाहका साथ मनाईएको छ ।
यसैगरी तराईक्षेत्रमा पनि यसैदिन राखि अर्थात रक्षा बन्धन पर्व धुमधामका साथ मनाईएको छ । दिदीबहिनीले दाजुभाईलाई राखी बाँधेर यो पर्व मनाइएको हो ।
विशेष गरी दिदीबहिनी र दाजुभाईकाबीचमा प्रेमसम्बन्ध बढ्छ भन्ने सामाजिक एवम् धार्मिक विश्वास छ ।
तराईका जिल्लाहरुमा मात्रै मनाईदै आएको राखी बाध्ने पर्व अब विस्तारै अहिले हेटौडा,काठमाडौँ उपत्यका सहित पहाडी जिल्लामा पनि मनाउन थालिएको छ ।
प्रत्येक बर्ष मनाईने यो बर्षमा खासगरी स्नान गरी नयाँ जनै धारणसहित डोरो बाँधेर मनाइएको छ । श्रावण महिनामा गरिने स्नान भएकाले यो पर्वलाई श्रावणी स्नान पनि भन्ने गरिन्छ ।
सत्ययुगमा दानवद्वारा लखेटिएका देवगणलाई गुरु वृहस्पतिले रक्षा विधान तयार गरी जेले गर्दा अत्यन्त बलशाली दानवराज बली बाँधिए,त्यसैले म तिमीलाई बाँध्छु,यसले तिमी सुरक्षित बन, बिचलित नहोऊ भनी डोरो बाँधेर जोगाएका थिए भन्ने पौराणिक मान्यताका कै आधारमा यो पर्व मनाउन थालिएको हो ।
आजको दिन सप्तऋषिहरु काश्यप,अत्रि,भारद्वाज,गौतम,जमदग्नि,वशिष्ठ र विश्वमित्रलाई तर्पण दिने गरिन्छ । ऋषिलाई तर्पण गर्ने भएकाले आजको दिनलाई ऋषितर्पणी पनि भन्ने गरिएको हो । आजै मन्त्रिएको जनै फेर्ने गरिएकाले नै श्रावण शुक्ल पूर्णिमालाई जनैपूर्णिमा पनि भनिन्छ ।
यो दिनमा नैै करिब ११,१२ थरिका गेडागुडी मिसाई भिजाएर टुसा उमारेर पखाएर खाने चलन छ जसलाई क्वाँटी भन्ने चलन छ ।
यस्तो चिज खानाले शरीरमा रोग नलाग्ने,पेट सफा हुने विश्वसा र वर्षायामभर खेतीपातीको काम गर्दा शरीरमा लागेको चिसो निकालीदिने विश्वास रहेको छ ।
